Ünlü daralması nedir yazısına puan ver :
1 Puan2 Puan3 Puan4 Puan5 Puan6 Puan7 Puan8 Puan9 Puan10 Puan | 9,38 / 10 | 13 kisi / 122 puan verdi.
Loading ... Loading ...
Bu siteyi beğendinmi?

Ziyaretçi tarafından sorulmuş soru, Cevaplandı.

Ünlü daralması nedir
“-a,e” ünlüleriyle biten kelimelere şimdiki zaman eki olan “–yor” u veya “y” ünsüzüyle başlayan b ir eki getirdiğimizde bu ünlüler ses uyumuna göre “ı,i,u,ü”ye dönüşür . Bu ses olayına ünlü daralması denir.
Gözle-yor>gözlüyor sakla-yor>saklıyor
Kana-yor>kanıyor gizle-yor>gizliyor
Anla- , bekle-, gözle- , ayıkla- , sakla-,… örneklerinde ünlü daralması görülüyor. Bunu benzer fiillerle karıştırmamak gerekiyor.
Sil-yor>siliyor
Al-yor>alıyor
Yansı-yor>yansıyor kelimelerinde ünlü daralması yoktur.

“y” sesinin daraltıcı özelliği sadece “-yor “ ekinde görülmez, “-yor” ekinin olmadığı yerlerde de “-y” nin daraltıcı özelliği vardır.
de-y-en > diyen
ye-y-ecek>yiyecek
de-y-erek>diyerek
ye-y-en>yiyen
ne-ye>niye
Bu iki- üç kelime haricinde “-y” nin daraltıcılık özelliği söz konusu değildir.
“gelmiyecek” diye değil “gelmeyecek” diye yazılır ; keza “anlıyacak”, “bekliyecek” , “söyliyecek” fiilleri de bu şekilleriyle yanlıştır.

Sözcüklerin sonlarında bulunan geniş ünlüler (a, e) özellikle “-yor” ekinin darlaştırıcı özelliğinden dolayı daralarak ı, i, u, ü dar ünlülerine dönüşür. Buna ünlü daralması denir.

Örnek:
bekl-e-yor > bekl-i-yor
kalm-a-yor > kalm-ı-yor
özl-e-yor > özl-ü-yor
soll-a-yor > soll-u-yor
Örneklerinde bu daralma görülmektedir.

“-yor” ekinden başka bir ekin ya da sesin darlaştırma özelliği yoktur. Ancak tek heceli olan “de- , ye-” fiilleri, kendinden sonra gelen “y” sesinden dolayı darlaşabilir.

Örnek:
de – yor > di – yor
de – yerek > di – yerek
de – yen > di – yen

Ancak bazen darlaşma olmayabilir.
Örnek:
de – y – ince > de – y – ince

Ünlü daralması, Ünlü daralması hakkında bilgi, Ünlü daralması ile ilgili bilgi, Ünlü daralması nedir, Ünlü daralması ne demek, Ünlü daralması özellikleri,

Bu yazıda aradığınız konu yoksa soruyu yazın paylaşılsın ve eklensin

  1. batuhan ertunç
    25 Aralık 2013 | Cevapla

    ünlü daralması ile ilgili oyun